Logopedie bij kinderen  

Er zijn 5 hoofdgebieden met betrekking tot logopedie bij kinderen. Dat zijn de taal (hier hoort ook dyslexie bij), de spraak, het gehoor, het slikken en de stem. Wij zullen voor deze 5 hoofdgebieden globaal uitleggen wanneer het goed is om een logopedist te raadplegen.

 

1. TAAL

Vertraagde taalontwikkeling

Als je twijfelt of je kind misschien niet achterloopt met het begrijpen van de taal of dat het zelf kan zeggen, als je dit vergelijkt met kinderen uit je omgeving, van de peuterspeelzaal of school die even oud zijn.  Check hier wat je kind op een bepaalde leeftijd normaal gesproken kan en doe de taaltest.

Het is van groot belang dat een kind met een taalontwikkelingsachterstand of taalontwikkelingsstoornis (TOS) zo snel mogelijk begeleiding krijgt, omdat de taalgevoelige periode ligt in de periode van 0-6 jaar. Dan kan er nog een flinke inhaalslag gemaakt worden en heeft de logopedie bij kinderen dus het meeste effect. Download onderaan deze pagina de aandachtspunten bij baby’s en peuters en bij kleuters en ouder. 

Dyslexie (lees- en spellingsproblemen) 

Dyslexie (dit is de ernstige vorm van lees- en spellingproblemen) is erfelijk. Als een van de ouders dyslexie heeft, dan is de kans dat het kind het ook heeft 50%! Dan is het zeker heel belangrijk om de ontwikkeling van je kind goed te volgen op het gebied van het leren van de letters en als je kind moeite heeft met het ‘hakken en plakken’ van de losse klanken (letters) tot een woord; b-oo-m is boom. Dit moet halverwege groep 2 al redelijk goed gaan. 

 

2. SPRAAK

Vertraagde spraakontwikkeling 

Als je merkt dat je kind door zijn of haar omgeving niet goed verstaanbaar is doordat het bijvoorbeeld met 3 jaar nog ‘toel’ zegt tegen ‘stoel’ en nog meer klanken verwisselt of vervangt door andere spraakklanken, dan is het raadzaam om advies te vragen bij de logopedist. De logopedist die gespecialiseerd is in logopedie bij kinderen, kan met een kort onderzoekje kijken of deze vereenvoudigingen in de spraak op een bepaalde leeftijd nog mogen voorkomen.

Spraak door afwijkend mondgedrag 

Afwijkende mondgewoonten zijn gewoontehandelingen of bewegingen die negatief zijn voor de gebitsstand, het spreken, het gehoor en de gezondheid. Habitueel mondademen, afwijkend slikken en kauwen en duim- en vingerzuigen (en spenen) zijn afwijkende mondgewoonten. Verder vallen foutieve lipgewoonten, tonggewoonten en nagelbijten onder afwijkende mondgewoonten. De spraak en duimgedrag of langdurig gebruik van de speen (afwijkend mondgedrag) hangen zeer nauw met elkaar samen. Ook Daarom is het in deze gevallen ook raadzaam een gespecialiseerd logopedist in logopedie bij kinderen te raadplegen.

 

3. GEHOOR

Verminderd gehoor 

Als je het idee hebt dat je kind niet alles goed hoort of als je denkt dat je kind af en toe ‘Oost-Indisch doof’ lijkt, dan is het goed om even het gehoor te checken.

Een eenvoudige manier om te weten te komen of je kind goed genoeg hoort, is de “vinger-wrijf-proef”. Ga achter je kind zitten of staan als het aan het spelen is of aan tafel zit. Wrijf met je duim tegen je wijsvinger en middelvinger (gebaar van geld tellen) vlak achter het linker of rechter oor. Als je kind reageert door naar die kant te kijken, dan kan je er zeker van zijn dat het gehoor niet erg slecht is. Reageert je kind niet aan dat oor, dan is het zeer raadzaam om even bij de huisarts een gehoortestje te laten doen. Zo ook bij het rechter oor. Als je kind verkouden is, kan je erop rekenen dat het gehoor van je kind van dag tot dag verschilt doordat het binnenoor verstopt kan zitten. Een verminderd gehoor is van grote invloed op de ontwikkeling van de spraak en de taal. Als je minder hoort, krijg je minder ‘mee’ van wat er gezegd wordt en is een achterstand snel het gevolg. Wees hier dus alert op!

Auditieve verwerkingsproblemen (AVP)

Sommige kinderen hebben moeite om te verwerken wat ze horen. Meestal heeft dit te maken met de spraak en taal die via de oren binnenkomt, maar zonder dat er sprake is van een verminderd gehoor. Dan hebben ze moeite om de opdrachten van de juf op school goed te ordenen en vervolgens uit te voeren. Het schoolse functioneren kan hierdoor fors belemmerd worden. Er is een checklist om te kijken of je je kind hierin herkent. Als dit het geval is, dan is het raadzaam om de logopedist speciaal voor logopedie bij kinderen in te schakelen. Onderaan deze pagina kun je de checklist downloaden.

 

4. SLIKKEN

Problemen met slikken kan meerdere oorzaken hebben. Bij twijfels over het slikken, neem je contact op met de logopedist. 

 

5. STEM

Als je kind een hese of schorre stem heeft die langer dan 6 weken blijft, dan is het raadzaam de logopedist in te schakelen. Het kan zijn dat je kind de stem verkeerd gebruikt door veel te hoesten of schreeuwen, waardoor er knobbeltjes op de stembanden kunnen ontstaan. Vaak geeft je kind ook aan dat het pijn in de keel heeft of dat het ‘moe’ is in de keel van het praten. Een stembandknobbeltje is een soort ‘eelt’ wat door goed gebruik van de stem weer weg kan gaan waardoor de stem weer helder kan worden. 

 

 

Download
TOS babys & peuters.pdf
Adobe Acrobat document 729.0 KB
Download
TOS Kleuters & ouder.pdf
Adobe Acrobat document 1.2 MB
Download
Checklist auditieve verwerkingsproblemen
Adobe Acrobat document 45.8 KB